Kiedy i dlaczego warto suplementować kwas foliowy?

25.03.2020
Siła kobiecości
Kiedy i dlaczego warto suplementować kwas foliowy?

Powszechnie znana jest konieczność suplementowania kwasu foliowego (zwanego również witaminą B9) przez kobiety w ciąży. Wiele osób wciąż nie zdaje sobie jednak sprawy z tego, czym jest ten składnik, za co dokładnie w naszym organizmie odpowiada, a nawet skąd pochodzi jego zwyczajowa nazwa. Czas rozwiać te wątpliwości!

Czym jest kwas foliowy i dlaczego jest tak ważny?

Nie wszyscy zdają sobie z tego sprawę, ale kwas foliowy to witamina, a konkretnie witamina B9. Po raz pierwszy udało się ją wyizolować z liści szpinaku w 1941 roku. Właśnie od liści pochodzi jej nazwa - po łacinie liść to „folium”. Zatem nie należy się tutaj doszukiwać jakichkolwiek związków z folią, czym w pierwszej chwili można się zasugerować.

Źródłem kwasu foliowego w pożywieniu są tzw. foliany. Mają one niebagatelny wpływ na funkcjonowanie organizmu człowieka, w tym między innymi:

  • przyczyniają się do wzrostu tkanek matczynych w czasie ciąży,
  • pomagają w prawidłowej syntezie aminokwasów,
  • pomagają w prawidłowej produkcji krwi,
  • pomagają w utrzymaniu prawidłowego metabolizmu homocysteiny,
  • pomagają w utrzymaniu prawidłowych funkcji psychologicznych,
  • pomagają w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego,
  • przyczyniają się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia,
  • biorą udział w procesie podziału komórek.

Pierwsza z wyżej wymienionych funkcji witaminy B9 jest najpowszechniej znana i uwypuklana w przekazach medialnych. Między innymi z tego powodu lekarze zalecają przyszłym mamom szczególną dbałość o poziom kwasu foliowego w organizmie. Przyjmuje się, iż jest to wskazane nie tylko w okresie ciąży, ale już na co najmniej kilka tygodni przed zapłodnieniem i nieprzerwanie co najmniej do końca drugiego trymestru ciąży. Każdorazowo jednak należy pamiętać, że to lekarz powinien decydować o suplementacji w ciąży.

W jakich produktach znajdziemy foliany?

Organizm człowieka nie potrafi samodzielnie wytworzyć kwasu foliowego (syntezują go bakterie jelitowe) - konieczne jest dostarczanie go z zewnątrz, najlepiej z pożywieniem.

Witamina ta jest bardzo wrażliwa na działanie temperatury i światła, dlatego wraz z jedzeniem trafia do naszego organizmu jej ograniczona ilość (nawet, jeśli jemy znane produkty z kwasem foliowym). Mało tego, wiele osób, choć nie zdaje sobie z tego sprawy, posiada defekt enzymu MTHFR, w wyniku czego nie metabolizują kwasu foliowego do jego aktywnej formy (lub robią to w bardzo ograniczonym zakresie). Jest to o tyle trudna do zdiagnozowania sytuacja, że osoby z mutacją w genie MTHFR nie mają żadnych objawów klinicznych, a wykrycie go możliwe jest tylko po przeprowadzeniu badań genetycznych. A zatem jeśli chodzi o stosowanie kwasu foliowego, lekarze zalecają przyjmowanie nie mniej, niż 0,4 mg dziennie, nie przekraczając jednocześnie dawki 1 mg.

To dlatego zaleca się suplementację kwasu foliowego - zwłaszcza osobom planującym ciążę i już w okresie ciąży, kiedy zapotrzebowanie na niego wzrasta nawet o 50%. Istnieje wiele preparatów zawierających witaminę B9. Jednym z nich jest suplement diety Doppelherz aktiv Mama PREMIUM. Jego skład jest zgodny z rekomendacjami PTG oraz ma pozytywną opinię Centrum Zdrowia Dziecka (opinia nr 17/DKJ/2018).

Nie oznacza to jednak, że nie mamy żadnego wpływu na poziom witaminy B9 w naszym ciele. Istnieją bowiem warzywa, które mają jej pod dostatkiem. Produkty z kwasem foliowym to w szczególności rośliny zielone, takie jak:

  • szpinak,
  • natka pietruszki,
  • brukselka,
  • sałata,
  • szparagi
  • kapusta.

Wysoką zawartość tej witaminy możemy znaleźć także w innych produktach takich jak np.

  • buraki,
  • pomidory,
  • kalafior,
  • pełnoziarnistych produktach zbożowych,
  • nasionach roślin strączkowych,
  • pomarańczach,
  • awokado.

 

Źródła:

Farmakopea Polska IX, Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne, Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2011

Podręczny słownik chemiczny, Romuald Hassa (red.), Janusz Mrzigod (red.), Janusz Nowakowski (red.), Katowice: Videograf II, 2004

Ciąża – kwas foliowy, Medycyna Praktyczna

http://www.imid.med.pl/pl/dla-pacjenta/porod-w-instytucie/ciaza-kwas-foliowy

https://www.ptgin.pl/rekomendacje-0 

Udostępnij

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?